ผู้สูงอายุกับระบบสวัสดิการรัฐ

“สวนดุสิตโพล” มหาวิทยาลัยสวนดุสิต สำรวจความคิดเห็นเฉพาะผู้ที่มีอายุ 60 ปีขึ้นไปที่พักอาศัยอยู่ในกรุงเทพฯ และภูมิภาคต่าง ๆ เรื่อง “ผู้สูงอายุกับระบบสวัสดิการรัฐ” กลุ่มตัวอย่างจำนวน 434 คน (สำรวจทางออนไลน์และภาคสนาม) ระหว่างวันที่     21-24 กรกฎาคม 2569 สรุปผลได้ ดังนี้       

1. ผู้สูงอายุคิดว่าประเทศไทยมีความพร้อมในการรองรับสังคมผู้สูงอายุเพียงใด

อันดับ 1	ไม่พร้อม	67.28%
อันดับ 2	พร้อม	32.72%

 

2. ผู้สูงอายุคิดว่าระบบสวัสดิการรัฐในปัจจุบันเพียงพอต่อความต้องการเพียงใด

อันดับ 1	ไม่เพียงพอ	74.65%
อันดับ 2	เพียงพอ	25.35%

  

3. ผู้สูงอายุคิดว่ารัฐควรปรับปรุงเรื่องใดมากที่สุด เพื่อให้เข้าถึงสวัสดิการได้สะดวกขึ้น

อันดับ 1	มีเจ้าหน้าที่ช่วยเหลือในพื้นที่	65.90%
อันดับ 2	เปิดบริการถึงบ้านสำหรับผู้สูงอายุหรือผู้พิการ	62.21%
อันดับ 3	ประชาสัมพันธ์ให้ทั่วถึง เข้าถึงกลุ่มผู้สูงอายุโดยตรง	58.99%
อันดับ 4	เพิ่มช่องทางให้ญาติดำเนินการแทนได้	50.69%
อันดับ 5	ลดขั้นตอนการยื่นเอกสาร	48.16%

  

4. หากรัฐจะพัฒนาระบบสวัสดิการสำหรับผู้สูงอายุ ควรให้ความสำคัญกับเรื่องใดบ้าง

อันดับ 1	ให้เงินสนับสนุนที่เหมาะสมกับช่วงอายุให้มากขึ้น	66.13%
อันดับ 2	มีระบบการรักษาพยาบาลที่ดี	59.91%
อันดับ 3	ดูแลผู้สูงอายุอย่างเป็นระบบและดูแลระยะยาว	59.45%
อันดับ 4	ส่งเสริมอาชีพ สร้างรายได้ จ้างผู้สูงอายุทำงานให้มากขึ้น	48.85%
อันดับ 5	ช่วยเหลือค่าน้ำ ค่าไฟ ค่ารถโดยสาร	42.86%

  โดยภาพรวม ผู้สูงอายุเชื่อมั่นต่อระบบสวัสดิการรัฐว่าจะสามารถรองรับสังคมผู้สูงอายุของประเทศไทยในอนาคตได้เพียงใด

อันดับ 1	ไม่เชื่อมั่น	62.90%
อันดับ 2	เชื่อมั่น	37.10%

  

* หมายเหตุ   ข้อ 3 และ ข้อ 4  ผู้ตอบสามารถระบุความคิดเห็นได้มากกว่า 1 เรื่อง (ค่าร้อยละจึงคำนวณในแต่ละข้อ)  

สรุปวิเคราะห์ผลโพล : ผู้สูงอายุกับระบบสวัสดิการรัฐ  

“สวนดุสิตโพล” มหาวิทยาลัยสวนดุสิต สำรวจความคิดเห็นเฉพาะผู้ที่มีอายุ 60 ปีขึ้นไปที่พักอาศัยอยู่ในกรุงเทพฯ และภูมิภาคต่าง ๆ เรื่อง “ผู้สูงอายุกับระบบสวัสดิการรัฐ” กลุ่มตัวอย่าง จำนวน 434 คน (สำรวจทางออนไลน์และภาคสนาม) ระหว่างวันที่ 21-24 กรกฎาคม 2569  ผลการสำรวจ พบว่า กลุ่มตัวอย่างมองว่าประเทศไทยยังไม่พร้อมในการรองรับสังคมผู้สูงอายุ ร้อยละ 67.28 และเห็นว่าระบบสวัสดิการรัฐในปัจจุบันยังไม่เพียงพอต่อความต้องการเช่นกัน ร้อยละ 74.65 ส่วนเรื่องที่รัฐควรเร่งปรับปรุงมากที่สุดเพื่อให้ผู้สูงอายุเข้าถึงสวัสดิการได้สะดวกขึ้น คือ มีเจ้าหน้าที่ช่วยเหลือในพื้นที่ ร้อยละ 65.90       และเรื่องที่ควรให้ความสำคัญในการพัฒนาระบบสวัสดิการสำหรับผู้สูงอายุ คือ ให้เงินสนับสนุนที่เหมาะสมกับช่วงอายุ      ให้มากขึ้น ร้อยละ 66.13 อย่างไรก็ตาม โดยภาพรวมค่อนข้างไม่เชื่อมั่นว่าระบบสวัสดิการรัฐจะสามารถรองรับสังคมผู้สูงอายุของประเทศไทยในอนาคตได้ ร้อยละ 62.90

ดร.พรพรรณ บัวทอง ประธานสวนดุสิตโพล ระบุว่า จากผลสำรวจผู้สูงอายุส่วนใหญ่มองว่าสวัสดิการที่ดีควรครอบคลุมทั้ง รายได้ สุขภาพ ที่อยู่อาศัย และการมีงานทำ ดังนั้นในการเตรียมพร้อมสู่สังคมสูงวัยนั้นจึงต้องออกแบบระบบสวัสดิการที่ตอบโจทย์ความแตกต่างของผู้สูงอายุแต่ละกลุ่ม และช่วยให้ทุกคนเข้าถึงสิทธิได้อย่างเท่าเทียมและมีศักดิ์ศรีในชีวิต ไม่ใช่เป็นเพียงการหาเสียงชั่วครั้งชั่วคราว สร้างภาระให้กับประชาชนมากกว่าช่วยเหลืออย่างจริงใจ

 

ดร.พรพรรณ บัวทอง

ประธานสวนดุสิตโพล มหาวิทยาลัยสวนดุสิต

 

ผู้ช่วยศาสตราจารย์ศิริมา บุญมาเลิศ อาจารย์ประจำโรงเรียนกฎหมายและการเมือง มหาวิทยาลัยสวนดุสิต กล่าวว่า ผลสำรวจสะท้อนให้เห็นว่า ผู้สูงอายุไทยส่วนใหญ่ยังไม่เชื่อมั่นในระบบสวัสดิการของรัฐ  มองว่าสวัสดิการที่มีอยู่ในปัจจุบันยังไม่เพียงพอต่อความต้องการ อันเนื่องมาจากการเข้าถึงการบริการของรัฐยังไม่ได้รับการอำนวยความสะดวกเท่าที่ควร ที่น่าสนใจคือ ผู้สูงอายุไม่ได้ต้องการเงินช่วยเหลือเป็นประเด็นหลัก แต่เป็นเรื่องของการเข้าถึงการบริการของรัฐที่ต้องสะดวกรวดเร็ว  มากขึ้น ดังจะเห็นได้จากความต้องการที่ให้มีเจ้าหน้าที่ช่วยเหลือในพื้นที่ การบริการถึงบ้าน และการประชาสัมพันธ์ให้ทั่วถึงกลุ่มเป้าหมายซึ่งสอดคล้องกับข้อจำกัดด้านการเดินทางของผู้สูงอายุ นอกจากนี้ ผู้สูงอายุยังคงให้ความสำคัญกับหลักประกันพื้นฐานทั้งเงินสนับสนุนตามช่วงวัย การรักษาพยาบาลที่ดี และการดูแลระยะยาวอย่างเป็นระบบ มากกว่าการส่งเสริมอาชีพหรือการช่วยเหลือค่าครองชีพ เมื่อรวมกับความเชื่อมั่นต่ออนาคตของระบบที่อยู่ในระดับต่ำ จึงชี้ให้เห็นว่า ประเทศไทยควรต้องเร่งปฏิรูประบบสวัสดิการผู้สูงอายุอย่างจริงจัง เพื่อรองรับสังคมสูงวัยที่กำลังขยายตัวอย่างรวดเร็วในอนาคตอันใกล้นี้

 

ผู้ช่วยศาสตราจารย์ศิริมา บุญมาเลิศ

อาจารย์ประจำโรงเรียนกฎหมายและการเมือง มหาวิทยาลัยสวนดุสิต