ฎีกาคดี ‘รํ่ารวยผิดปกติ’ (ตอน 1)

ตั้งแต่ต้นปี 2553 พี่น้องประชาชนคงคุ้นเคยกับคำว่า “รํ่ารวยผิดปกติ”อยู่ไม่น้อยซึ่งคำนี้จะถูกนำมาใช้กับข้าราชการหรือนักการเมืองที่ถูกตรวจสอบทรัพย์สินแล้วพบว่า...มีทรัพย์สินเพิ่มขึ้นผิดปกติ จึงจะถูกพิจารณาต่อว่า “รํ่ารวยผิดปกติ”การถูกพิจารณาว่ารํ่ารวยผิดปกตินั้นตามกฎหมาย ป.ป.ป. ปี 2518 จะเกิดขึ้นจากการที่สำนักงาน ป.ป.ป.ได้ตรวจสอบจากบัญชีทรัพย์สินของผู้ถูกกล่าวหาแล้วพบว่า...ผู้นั้นมีทรัพย์สินเพิ่มขึ้นผิดปกติและไม่สามารถชี้แจงว่าได้มาโดย

ชอบอย่างไรเมื่อผู้ถูกกล่าวหาชี้แจงไม่ได้หรือชี้แจงแล้ว ป.ป.ป. ไม่เชื่อ และลงมติว่า...ผู้นั้นรํ่ารวยผิดปกติ ก็จะต้องส่งเรื่องให้อัยการฟ้องต่อศาลเพื่อให้ศาลมีคำสั่งให้ทรัพย์สินนั้นตกเป็นของแผ่นดินต่อไปคดีความส่วนใหญ่ที่ผ่านมา ผู้ถูกกล่าวหา มักจะเป็นฝ่ายแพ้คดีและต้องถูกริบทรัพย์สินให้ตกเป็นของแผ่นดินแต่ก็มีบางคดีที่ผู้ถูกกล่าวหาสามารถต่อสู้ได้ในชั้นศาล และศาลเห็นว่า ผู้นั้นได้ทรัพย์สินมาโดยชอบแต่ก่อนที่จะชนะคดีผู้ถูกกล่าวหาก็ต้องรับผลกรรมไปก่อน

แล้ว เพราะถูกไล่ออกจากราชการ และก็ไม่สามารถเรียกร้องสิทธิต่างๆ ที่เสียไปคืนมาได้ใครที่เจออย่างนี้บอกได้เลยว่าซวยมากๆแต่ก็มีเรื่องเกิดมาแล้ว...ดังที่ปรากฏในคำพิพากษาฎีกาที่ 1466/2542ซึ่งพอจะสรุปโดยย่อจาก www.supremecourt.or.th ได้ ดังนี้โจทก์ฟ้องว่า...เมื่อเดือนกุมภาพันธ์2525 มีผู้ร้องเรียนต่อสำนักงานป้องกันและปราบปรามการทุจริตและประพฤติมิชอบในวงราชการ (สำนักงาน ป.ป.ป.)ว่าโจทก์รํ่ารวยผิดปกติขณะดำ รงตำแหน่งสรรพสามิต

จังหวัดชลบุรีคณะกรรมการป้องกันและปราบปรามการทุจริตและประพฤติมิชอบในวงราชการ (คณะกรรมการป.ป.ป.) สอบสวนแล้วมีมติว่าโจทก์รํ่ารวยผิดปกติจึงส่งเรื่องให้พนักงานอัยการยื่นคำร้องต่อศาลตามมาตรา 20 แห่งพระราชบัญญัติป้องกันและปราบปรามการทุจริตและประพฤติมิชอบในวงราชการ พ.ศ. 2518เพื่อให้ศาลวินิจฉัยสั่งว่า...ทรัพย์สินที่รํ่ารวยขึ้นโดยผิดปกตินั้นเป็นของแผ่นดินและรายงานความเห็นต่อ พล.อ.เปรม ติณสูลานนท์ ซึ่งดำรงตำแหน่งนายก

รัฐมนตรีในขณะนั้น เพื่อพิจารณาสั่งลงโทษไล่โจทก์ออกจากราชการวันที่21 ตุลาคม 2528พนักงานอัยการยื่นคำร้องต่อศาลแพ่งขอให้ศาลสั่งว่าทรัพย์สินที่รํ่ารวยขึ้นโดยผิดปกติเป็นของแผ่นดิน ตามคดีแพ่งหมายเลขดำที่ 22347/2528จำ เลยที่ 1 โดยพล.อ.เปรมมีคำสั่งสำนักนายกรัฐมนตรีที่54/2530 ลงวันที่ 22 เมษายน 2530ไล่โจทก์ออกจากราชการต่อมาศาลฎีกาวินิจฉัยว่าทรัพย์สินที่ผู้ร้องอ้างว่ารํ่ารวยขึ้นโดยผิดปกตินั้นโจทก์ได้มาโดยชอบ ให้ยกคำร้องของผู้ร้อง

ตามคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 5597/2536เมื่อวันที่ 10 ถึงวันที่ 12 พฤษภาคม2537 โจทก์มีหนังสือถึง นายชวนหลีกภัย ซึ่งดำรงตำแหน่งนายกรัฐมนตรีในขณะนั้น และจำเลยที่ 4 ขอคืนสิทธิต่างๆ และให้แก้ไขคำสั่งที่ไล่โจทก์ออกจากราชการ วันที่ 26 มิถุนายน 2538โจทก์ได้รับแจ้งจาก “นายเกษมอุณหสุวรรณ” รองเลขาธิการนายกรัฐมนตรี ฝ่ายการเมืองปฏิบัติราชการแทนเลขาธิการนายกรัฐมนตรีว่า...เมื่อโจทก์ถูกไล่ออกจากราชการโดยผลของคำสั่งดังกล่าวทางราชการ

ก็ไม่จำ ต้องพิจารณาสิทธิประโยชน์ของทางราชการที่โจทก์จะพึงได้รับหลังจากนั้นอันเป็นการโต้แย้งสิทธิของโจทก์คำ สั่งที่ไล่โจทก์ออกจากราชการเป็นคำสั่งที่ไม่ถูกต้องและไม่ชอบด้วยพระราชบัญญัติป้องกันและปราบปรามการทุจริตและประพฤติมิชอบในวงราชการขอให้บังคับจำเลยทั้งสี่เพิกถอนคำสั่งสำนักนายกรัฐมนตรีที่ 54/2530 และให้ถือว่าโจทก์ยังรับราชการและนับเวลาหรืออายุราชการของโจทก์ตั้งแต่วันที่22 เมษายน 2530 จนถึงวันเกษียณอายุราชการให้

จ่ายเงินเดือนเงินบำเหน็จบำนาญเงินช่วยเหลือค่าครองชีพข้าราชการบำนาญแก่โจทก์จนตลอดชีวิตคำนวณจากวันที่ 1 มิถุนายน 2530 ถึงวันที่2 มกราคม 2539 เป็นเงิน 1,833,373บาท พร้อมดอกเบี้ยอัตราร้อยละ 15ต่อปีนับแต่วันฟ้องจนกว่าจะชำระเสร็จแก่โจทก์กับให้โจทก์ได้รับสิทธิในฐานะข้าราชการบำนาญเดือนละ 22,200บาท นับแต่วันฟ้องจนตลอดชีวิตหากจำ เลยทั้งสี่ไม่ปฏิบัติตามให้ถือเอาคำพิพากษาแทนการแสดงเจตนาและให้จำเลยทั้งสี่ดำเนินการขอ

พระราชทานเครื่องราชอิสริยาภรณ์ชั้นสูงตามสิทธิที่โจทก์พึงได้รับตามกฎหมายและระเบียบของทางราชการจำ เลยทั้งสี่ให้การว่า...คำ สั่งสำ นักนายกรัฐมนตรีที่ 54/2530ชอบด้วยกฎหมาย ขอให้ยกฟ้องศาลชั้นต้นพิพากษายกฟ้องโจทก์อุทธรณ์ศาลอุทธรณ์พิพากษายืนโจทก์ฎีกา (โปรดติดตามรายละเอียดในฎีกาคราวหน้า)

เรืองไกร ลีกิจวัฒนะ